Eibar, edukitzaile handien eskuetan etxebizitza gehien dituen Gipuzkoako udalerria
Eibar da etxebizitza-edukitzaile gehien dituen Gipuzkoako udalerrietako bat. Diario Vasco hedabideak eman dituen datuen arabera, hirugarren postuan dago lurraldean, Donostiaren eta Irunen atzetik soilik, guztira 357 etxebizitza baitaude mota horretako jabeen esku.
Zifra horrek erakusten du zenbateko garrantzia duten tokiko higiezinen merkatuan bai jabe partikular handiek, bai sozietate edo figura juridikoek. Hain zuzen ere, Eibarren sei edukitzaile partikular handi identifikatu dituzte, 35 higiezinekin, eta erregistratutako 28 irudi juridikoek 322 etxebizitza biltzen dituzte.
Zenbatutako 357 etxebizitzetatik, % 90 baino gehiago pertsona juridikoen titulartasunpean daude, eta horrek erakusten du Eibarren fenomenoa enpresa-egiturei lotuta dagoela nagusiki, eta ez hainbeste banakako ondareei.
Pisu hutsak eta ekintzak
Zifra horien beste aldean pisu hutsak daude. Diario Vascok kontsultatutako iturri ofizial eta publikoetan ez da agertzen okupatu gabeko udal kopuru osoaren zifra itxi eta berri bat, baina bai datu esanguratsu bat: Eibar da Bizigune programan etxebizitza huts gehien sartu dituen Gipuzkoako udalerria, 265 etxebizitzarekin, 2017an 86 zituen bitartean. Gehienak norbanakoenak dira, eta Eusko Jaurlaritzak hirian dituen 133 etxebizitzei gehituta, 398 higiezinetara igotzen dute eskaintza publiko edo soziala.
Diario Vascok dioenez, Udala 1. barrutia bizitegi-merkatuko eremu tentsionatu gisa deklaratzeko eskaerarekin batera aurkeztu beharreko diagnostikoa eta ekintza-plana prestatzen ari da, eremu horretako alokairuaren prezioa bost urtean % 20,3 igo baita, legezko atalasetik gora.
Udalaren helburua etorkizuneko planaren neurriek hiri osoan eragina izatea da. Adierazpena, ordea, oraindik ez da gauzatu. Espainiako Etxebizitza Ministerioaren zerrendan hainbat euskal udalerri agertzen dira dagoeneko, hala nola Bilbo, Astigarraga, Hernani, Lezo, Tolosa, Usurbil, Gasteiz eta Zumaia, baina Eibar ez da oraindik ofizialki argitaratutako guneen artean agertzen.
Deklarazio hori aktibatzen denean, hainbat neurri ezartzeko aukera ematen du, hala nola alokairuaren prezioak mugatzea, kontratuen ezohiko luzapenak eta edukitzaile handientzako murrizketa indartuak; horrez gain, hiru urteko talka-plan bat artikulatzera behartzen du, eskaintza eskuragarria handitzeko. Tokiko merkatuaren gaineko presioa eskarian ere islatzen da.
Etxebizitza babestua
Udalak eta Eusko Jaurlaritzak zabaldutako azken datuen arabera, Eibarren 1.358 bizikidetza-unitatek eskatzen dute etxebizitza babestua, eta horietatik 1.212k alokairua bilatzen dute. Zenbaki horiek azaltzen dute zergatik bihurtu den etxebizitza publikoa udal-lehentasun, eta zergatik tematzen den udala eraikin berria eta lehendik dagoen parkearen mobilizazioa konbinatzen.
Sustapen berrien mapa horretan, Egazelai da gaur egun proiekturik agerikoena. Eusko Jaurlaritzak 36 etxebizitza babestu jarriko ditu martxan alokairuan, eta 2026ko bigarren hiruhilekorako amaitzea aurreikusten da. Sustapen horretan bi logelako 28 etxebizitza sartzen dira –horietako bi mugikortasun murriztua duten pertsonentzat egokituak–, eta hiru logelako 8. Gainera, esperientzia aitzindari gisa aurkeztu zen, fatxada industrializatuaren erabilerari dagokionez, energia-eraginkortasuna eta obra-kontrola hobetzeko.
Presioa arintzeko beste proiektu bat Bittor Sarasketako epaitegi zaharrarena da, non 19 zuzkidura-bizitoki sustatzea aurreikusten den. Fronte horri AIBEren industria-eraikina gehitu behar zaio, Udalak lagatzea aurreikusten baitu zuzkidura-bizitoki berri bihurtzeko, Txonta biziberritzeko estrategiaren barruan. Lapeyra tailer zaharrean, Barrena 34an, 20 etxebizitza izatea aurreikusten da.
