ALBERTO ANAUT, musikaria: “Musikari baten lehen diskoa sukaldari baten lehen arrautza frijitua bezalakoa da”

Alberto Anaut madrildarrak talentu handia du abeslari, kitarjole eta soul konpositore gisa. Erritmoa, musika, arima eta huts egitekoa ez den zuzenekoaren jabe da. Lehen diskoarekin eman zen ezagutzera kalitate bikainekoa zela kantu propioez eta Ray Charles handiari egindako omenaldi bikainaz. Soula, rhythm and bluesa eta akustikoa zein elektrikoa konbinazio zuhurra batzen zuelarik.

2013an sortu zuen Anaut proiektua eta hainbat sari irabazi ditu bidean. 2025ean ‘Perro verde’ lana argitaratu zuen eta horrekin etorriko da domekan, Coliseo antzokira. Kontzertua 19:00etan hasiko da eta sarrerak Kutxabank bitartez edo Coliseoko leihatilan erosi aha izango dira.

Eibarko kontzertua lan berriaren aurkezpen biraren barruan kokatzen da; zein une pertsonal eta musikaletan iristen zara hitzordu honetara?

Bake eta zoriontasun une batean. Seme-alabak izan eta familian galerak izan ondoren, orain burua musika sortzen eta eginez gozatzen dut. Musikalki oso pozik, orain mintzatuko garen hizkuntza-aldaketara (ingelesetik gaztelerara) egokitzen den musika-formula bat aurkitu dudalako eta, atsedenaldi luze baten ondoren, Anauten ibilbideari jarraitu ahal izan diodalako Javierrekin eta Gabrirekin batera, urte asko baitaramatzat haiekin idazten eta jotzen. Landu dugun musika guztia zuzenean erakutsi eta taldearen klasikoak berriz ere palestrara ateratzeko gogoz.

Askotan esaten da zure musikan soul, rhythm and blues eta bluesa nahasten direla; nola definituko zenuke zuk zeuk Anauten soinua eta zer emozio mota piztu nahi dituzu zuzenean?

XX. mendeko musika beltzetan hazi nintzen kulturalki, soul, blues, jazz eta inguruko estiloetako abeslariak entzunez. Baliteke horregatik musika beltzeko bandatzat hartzea. Hala ere, beti pentsatu izan dut disko bakoitzean soinu berriak garatzen saiatzen garela, hala nola folka, rocka edo popa. Agian gaur arte identifikatuen sentitu naizen etiketa amerikarra da, baina egia da “Txakur Berde” berri honek soinu berriak ekarri dizkigula. Uste dut hori egiteko hainbeste denbora edukitzearen ondorio direla (gure aurreko LP 2018koa zen), eta, jakina, hizkuntza-aldaketa. Gure intuizioak gidatu gaitu beti, azken finean, horrexek ekarri gaitu honaino. Gure soinua gustatzea espero dugu, baina ezin gara musika egiten aritu gustagarri izateko. Gure ezinegona asetzea behar dugu zoriontsu izateko. Noski, soulak nire kantatzeko eran presente egoten jarraitzen du eta hori ez da aldatzen, baina hizkuntza bai. Hurbiltasun eta emozio elementu hori mantendu nahi nuke, publikoarekin konektatzeko modua dela uste dut.

Zure lehen diskoak, “140”, Ray Charlesi egindako keinua ere bazekarren; zer suposatu zuen lan hark zure ibilbidean eta zer ikasi zenuen sorkuntza eta grabaketa prozesu osotik?

Musikari baten lehen diskoa sukaldari baten lehen arrautza frijitua bezalakoa da. Sinpleenak ere baditu arauak eta ohiturak, eta “zure erara” egiteko tarte pixka bat ere bai. Denon asmoa da berritzea eta gure ahotsa bakarra izatea, baina kontua da 150 urte daramatzagula diskoak egiten, eta beti egon dira jenioak eta erdipurdikoak. Gogoan dut oso babestuta sentitu nintzela guztia hasi genuen bandarekin, okteto bat non lau nazionalitate eta oso musikari onak baitzeuden loraldian eta esan zizkidaten mezenasekin, “tira mutiko, sinets ezazue zuengan” pastarekin. “140” izan zen gure lehen argazkia, gutxi gorabehera identifikatuta sentitzeko moduko irudia, baina une hartan ginena da, ez gehiago, ez gutxiago. Lehenengo diskoa egitearen zortea da bizitza osoa izan dugula konposatzeko, eta ez da horrelakorik gertatzen hurrengoekin, zerbait berria ateratzeko presa pixka bat baitago. 140 beste musikari askok urteak zeramatzaten eszena baten mapan jarri gintuen, ereinez, talentuz eta entzunak izateko borrokan. Uste dut momentu onean iritsi ginela Saulen mugimendu europar batekin, Amy Winehouse bezalako artistekin, estiloari ikusgarritasuna eman ziotenak. The Sweet Vandals-en Espainian, Freedonia, Celofunk, Tony Manero Fundazioa… geroago etorri ginenontzat tartea zabaltzen hasi ziren. Laguntza ikaragarria izan zen, eta eskerrak eman beharrean gaude. Diskoa sortzeko fase guztietan parte hartzeko zortea izan nuen. Konposiziotik hasi eta finantzazio, ekoizpen eta edizioraino, hori da autoekoiztearen gauza ona. Ikaragarria eta zoragarria izan zen, etorkizuneko musikari askok esperientzia hori izatea nahiko nuke. Nire ustez, ez da gauza bera single bat spotifyn editatzea edo LP bat fisikoan editatzea. Azken disko honek lehenengo hura gogorarazten dit pixka bat. Ingelesetik gaztelaniara pasatzeak idazteko modua berrasmatzea eta “berriz hastea” eskatzen du Nahiz eta, jakina, disko bakoitzean motxila gero eta beteagoa izaten laguntzen duen. Inoiz ez da ezertaz nahikoa jakiten; beraz, ikasten jarraitu behar da.

Orain “Perro verde” aurkezten ari zara, gaztelaniaz idazten duzun etapa berri bat; zer aldatu da zure konposatzeko eta abesteko moduan beste hizkuntza batera pasatzean?

Musikalki elementu komunak ikusten ditut disko guztietan eta azken hau ez da salbuespena, nahiz eta uste dudan ikasi dugula xumeak izaten behar denean eta ulertzen zer elementu musikal den garrantzitsua une bakoitzean. Abestiak binaka instrumentatzera edo behar denean abestia betetzeko haizeak jotzen dituzten lagunak deitzera. Testuen mailan. Esperientzia erabat berria da. Beti idatzi izan dut espainolez abestiaren ideia nagusia, nahiz eta metodo bat ikasten joan naizen heinean, hirugarren diskoan zuzenean ingelesez idazten nuen errima. “Perro Verde”n Zuzenean, espainolez pentsatuz, nire hizkuntzaren sonoritatearekin eta klixeetan ez erortzen saiatuz, esaldi hutsetatik ihes eginez eta sentitzen dudanak eta nola esaten dudan lotura bat izan dezaten saiatuz osatu ditut letrak. Agian aldaketa horregatik denbora hau hartu behar izan da, baina pozik gaude emaitzarekin eta hori ez du diruak ordaintzen. Gustatzen zait imajinatzea atzera begiratzen dugunean, gauzak dakigun ondoen egin ditugula pentsatu ahal izatea.

Disko berria rock eta pop-etik hurbilago dagoela aipatu dute, bandaren soul “zigilua” galdu gabe; zein izan da soinu giro horren arrazoi nagusia?

Alde batetik, hizkuntza bakoitzak bere sonoritatea du, estilo batekin besteekin baino hobeto egokitzen dena, eta bestetik, aurrekari estilistikoak daude. Nire ustez, talde gutxik lortu dute musika afroamerikarra gaztelaniaz ondo entzutea. Soinu-lurralde berrietarako bilakaerak, hein batean, hizkuntzaren aldaketari erantzuten dio, baina baita une horretan gustatzen zaiguna islatuko duen musika jotzeko dugun kezkari ere. Nire ustez, funtsean, gure musikak islatzen du 15 urte igaro direla banda hau hasi genuenetik eta hori ona dela.

Disko berria rock eta pop-etik hurbilago dagoela aipatu dute, bandaren soul “zigilua” galdu gabe; zein izan da soinu giro horren arrazoi nagusia?

Alde batetik, hizkuntza bakoitzak bere sonoritatea du, estilo batekin besteekin baino hobeto egokitzen dena, eta bestetik, aurrekari estilistikoak daude. Nire ustez, talde gutxik lortu dute musika afroamerikarra gaztelaniaz ondo entzutea. Soinu-lurralde berrietarako bilakaerak, hein batean, hizkuntzaren aldaketari erantzuten dio, baina baita une horretan gustatzen zaiguna islatuko duen musika jotzeko dugun kezkari ere. Nire ustez, funtsean, gure musikak islatzen du 15 urte igaro direla banda hau hasi genuenetik eta hori ona dela.

Kontserbatorioan elkar ezagutu zenutela kontatzen duzue, eta denok mamitu duzuela musika beltza; nola lantzen dituzue taldearen egunerokoa, erabaki artistikoak eta musikarien arteko dinamika?

Gabri, Casanova eta biok elkarrekin ikasi genuen Iruñako kontserbatorioan. elkarrekin ere bizi gara eta elkarrekin jotzera puztu gara, ez bakarrik Anautekin. Miraria da pasatu dugun guztiarekin ere eramatea, anaia bat da niretzat, honezkero. Gabrik oso iritzi zuzenak izaten ditu musikari buruz, eta Jabyk asko laguntzen dit letrekin, eta beti aurkitzen dituzu erreferentziak nik daramadan kantuentzat, ezerezetik datozelakoan. Nahiz eta nik eraman ideia, ideia primigenia, uste dut musika hau hiruren arteko interakzioaren ondorio dela.

Zuzenekoetan maiz jotzen duzue banda zabaleko formatuan; zer ematen dizu bakarka edo talde txikiagoekin lortzen ez duzun formatu horrek?

Lehen esan dudan bezala, zortzi ginela hasi ginen “140”an, “Time Goes on”ean lau ginen eta musikari gonbidatuak, “Hello There”n Laukoteak lan mardula egin zuen eta azken txakur berde honentzat, gitarra, teklatu, bateria, ahots eta koru hirukote gisa finkatu da banda. Horrela grabatu da disko hau eta horrela eramango dugu aretoetara. Hori bai, musikari gutxiago ez da instrumentu gutxiago. Soinu paleta interesgarria dago oraindik, uste dut, eta, bestalde, leku asko behar denean.

Zure ahotsa eta interpretatzeko modua asko nabarmentzen dira; zeintzuk izan dira zure ahots erreferente nagusiak eta zein diziplina mota behar duzu kontzertuetan maila hori mantentzeko?

Ray Charles, Snooks Eaglin, Ella Fitzgerald, Chet Baker, Etta James, Stevie Wonder, Donny Hathaway…ez dago haiek bezala kantatu beharrik haien emozio-maila harrapatzen saiatzeko, nahiz eta urte batzuetan haiek imitatzea eskola ona izan. Baina gero ulertu behar da nor den norbera eta zeri egiten dion soinua zure ahotsak grabatzen denean. Ze tenpo on eta noiz xume izan eta noiz zaldiak askatu. Norbera entzule bat gehiago balitz bezala kantatzen ikastea da, agian, kantari batentzat izan dezakeen aholkurik onena. Abeslari horietatik guztietatik gehien baloratzen dudana zintzotasuna, gertutasuna eta emozioaren bilaketa dira. Teknikari dagokionez, ez dut uste abeslari handia naizenik. Kontserbatorioetan ikasi eta lirika abeslariak goizeko zortzietan beroketa ariketak egiten ikusteak ikusarazi dit ahots trebatu bat beste gauza bat dela, baina neure errutinak ditut. 2016an nire ezker ahots sokan polipo batek bete-betean sartu ninduen logopedian, errehabilitazioan eta ahots higiene baten beharrean. Berotzeak, hozteak (muskuluak erabiltzen dituen edozein atletak bezala), airea kontzienteki erabiltzeak eta muskuluen indarra optimizatzeak aldatu egin dute nire erresistentzia eta nire jasapena, nahiz eta uste dudan gorputza ez dela muturreraino eraman behar hunkitzeko. Zahartu ahala, oihu gutxiago egiten dut.

Eibar bezalako herri batera etortzen zara jotzera, hiri handietatik gertu eta desberdina den espazio batean; zer harreman mota gustatzen zaizu publikoarekin eraikitzea horrelako eszenatoki hurbilagoetan?

Beraiengan jaso ohi dugun bera: hurbiltasuna, maitasuna eta gau horretan zerbait berezia egiteko gogoa. Oso Euskadikoa naiz eta han nire emaztea aurkitu nuen. Asko bidaiatzen dut Gasteizera eta han jotzea gozamena da. Kultura errespetatzen dela uste dut eta horrek isiltasuna dakar kontzertuetan eta, oro har, jendetza. Gure Txakur Berdea Eibarren gustatzea espero dugu. Gure ilusio guztiarekin goaz. Eskerrik asko aldez aurretik.